Jajka i cholina — czy żółtko chroni mózg i pamięć?

Cel badania: Rozwój mózgu jest ciągłym procesem, który zachodzi przez pierwsze 1000 dni życia (od poczęcia do ukończenia 2 lat) i trwa przez całe dzieciństwo, okres dojrzewania oraz wczesną dorosłość. Odpowiednie spożycie składników odżywczych ma kluczowe znaczenie zarówno dla rozwoju neurologicznego w łonie matki, jak i dla kolejnych krytycznych etapów życia, w których mózg nadal rośnie i się rozwija.

Wyniki: Dostarczają one również wielu składników odżywczych i bioaktywnych, w tym kwasu dokozaheksaenowego, choliny, luteiny i zeaksantyny, które mogą wspierać wzrost i rozwój mózgu. Biorąc pod uwagę bogaty w składniki odżywcze profil jaj, można zachęcać do ich spożywania na tych etapach życia, które są wymagające pod względem fizjologicznego rozwoju, wzrostu i funkcjonowania mózgu. Dotyczy to kobiet w wieku rozrodczym, niemowląt, dzieci i młodzieży. Jednak stopień, w jakim spożycie jaj może wpływać na określone wskaźniki funkcjonowania mózgu i funkcji poznawczych, wymaga dalszych badań.

Cel badania: W ostatnich latach wzrosło zainteresowanie zależnością między dietą a funkcjami poznawczymi. W tym kontekście jaja zawierają wiele niezbędnych składników odżywczych, które są również korzystne dla funkcji poznawczych.

Wyniki: Cholina zawarta w jajach jest potrzebna do syntezy acetylocholiny, neuroprzekaźnika zaangażowanego w pamięć i uczenie się, a także do syntezy fosfatydylocholiny, której spożycie powiązano z lepszym funkcjonowaniem umysłowym i niższym ryzykiem demencji u dorosłych. Spożycie choliny w czasie ciąży zmniejsza ryzyko wad cewy nerwowej i wiąże się z lepszym rozwojem potomstwa. Luteina i zeaksantyna, które są szczególnie skoncentrowane w układzie nerwowym, wiążą się z lepszym funkcjonowaniem wzroku i rozwojem poznawczym potomstwa, a także osób starszych. Wszystkie te dowody potwierdzają znaczenie włączania jaj do zbilansowanej diety w celu zapobiegania pogorszeniu funkcji poznawczych i poprawy zdrowia poznawczego przez całe życie.

Cel badania: W badaniach obserwacyjnych umiarkowane spożycie jaj wiązało się z lepszymi wynikami funkcji poznawczych. Zależność ta może wynikać z dużej zawartości choliny, zwłaszcza fosfatydylocholiny, w jajach, ponieważ sugerowano, że cholina odgrywa rolę w zapobieganiu pogorszeniu funkcji poznawczych.

Wyniki: Średnie ± SD całkowite spożycie choliny wynosiło 431 ± 88 mg/d, z czego 188 ± 63 mg/d stanowiła fosfatydylocholina. W ciągu 21.9-letniej obserwacji u 337 mężczyzn zdiagnozowano demencję. U osób z najwyższego w porównaniu z najniższym kwartylem spożycia fosfatydylocholiny ryzyko wystąpienia demencji, skorygowane o wiele zmiennych, było niższe o 28% (95% CI: 1%, 48%; P-trend = 0.02 w kwartylach). Całkowite spożycie choliny nie wiązało się z ryzykiem wystąpienia demencji. Jednak zarówno całkowite spożycie choliny, jak i fosfatydylocholiny wiązało się z lepszymi wynikami testów poznawczych oceniających funkcjonowanie płatów czołowego i skroniowego. Na przykład większe spożycie wiązało się z lepszymi wynikami w zakresie płynności słownej i funkcji pamięci. Fenotyp APOE miał niewielki lub żaden wpływ na te zależności. Większe spożycie fosfatydylocholiny wiązało się z niższym ryzykiem wystąpienia demencji i lepszymi wynikami funkcji poznawczych u mężczyzn we wschodniej Finlandii. Badanie zarejestrowano w serwisie clinicaltrials.gov pod numerem NCT03221127.

Cel badania: Spożycie choliny w diecie wiąże się z niższym ryzykiem demencji u osób starszych, jednak nie wiadomo, czy zależność ta występuje w wieku średnim. Ponieważ menopauza jest okresem wrażliwym na stan odżywienia, w którym strategie profilaktyczne mogą łagodzić zaburzenia funkcji poznawczych, w kohorcie badania Study of Women's Health Across the Nation (SWAN) (N = 1,006) zbadaliśmy związek spożycia choliny, betainy i jaj (tj. ekspozycji dietetycznych) z wynikami funkcji poznawczych.

Wyniki: U wszystkich kobiet większe spożycie choliny (P-for-trend = 0.006) i betainy (P-for-trend = 0.005), zarówno niezależnie, jak i łącznie (tj. choliny + betainy; P-for-trend = 0.001), wiązało się istotnie z mniejszym tempem zmian w teście EBMT-Delayed Recall (DR), jednak spożycie jaj nie miało stałego wpływu na funkcje poznawcze. W zależności od statusu menopauzalnego większe spożycie betainy, ale nie choliny, wiązało się z mniejszym rocznym tempem zmian wyników funkcji poznawczych w teście EBMT-DR (średnia różnica [95% przedział ufności]; Q1: wartość odniesienia vs Q4: -0.071 [-0.17, 0.03]; P-for-trend = 0.006) u kobiet we wczesnej perimenopauzie; niemniej cholina i betaina nie wiązały się z funkcjami poznawczymi u kobiet przed menopauzą.