Bezsenność — dlaczego coraz gorzej śpimy i jak to zmienić bez tabletek?

Cel badania: Skuteczność różnych form ćwiczeń w poprawianiu jakości snu osób starszych pozostaje niejasna. Dlatego w tym badaniu przeprowadzono metaanalizę sieciową, porównując skuteczność różnych programów ćwiczeń w poprawianiu jakości snu w tej grupie wiekowej.

Wyniki: Trening wytrzymałości mięśniowej połączony z chodzeniem zapewniał istotnie wyższą jakość snu niż programy obejmujące higienę snu, pilates, samo chodzenie, edukację zdrowotną, trening oporowy, tai chi, trening oporowy połączony z chodzeniem lub jogę. Trening wytrzymałości mięśniowej połączony z chodzeniem został uznany za optymalny program ćwiczeń (88.9%) poprawiający jakość snu u osób starszych. Wyniki tego badania potwierdzają tezę, że ćwiczenia mogą poprawić jakość snu w tej populacji. Numer rejestracyjny PROSPERO: CRD42020178209.

Cel badania: W leczeniu bezsenności lekarze i pacjenci, oprócz higieny snu i terapii poznawczo-behawioralnej, poszukują alternatywnych metod terapeutycznych dla tabletek nasennych. Terapia jasnym światłem (LT) wykazała skuteczność w zaburzeniach rytmu dobowego i nastroju.

Wyniki: Poranna ekspozycja na światło przyspieszała rytm snu i czuwania, a wieczorna ekspozycja powodowała jego opóźnienie. Nie zaobserwowano pogorszenia w pomiarach obiektywnych ani subiektywnych, z wyjątkiem TST w jednym badaniu z wieczorną ekspozycją. Może istnieć zależność dawka–odpowiedź dla światła, ale niejednorodność badań i błąd publikacyjny ograniczają interpretację. Podsumowując, światłoterapia wykazuje pewną skuteczność w podtrzymywaniu snu w zaburzeniach bezsenności, jednak potrzebne są dalsze badania w celu doprecyzowania parametrów światła, dobieranych w zależności od rodzaju bezsenności, z nadzieją na opracowanie spersonalizowanych metod terapeutycznych.

Cel badania: Edukacja w zakresie higieny snu (SHE) jako samodzielna terapia bezsenności nadal nie ma wystarczającego potwierdzenia w dowodach naukowych. Celem tego badania było określenie ilościowe efektów SHE w leczeniu bezsenności.

Wyniki: Uwzględniono czterdzieści dwa RCT obejmujące 4245 dorosłych (65.5 % kobiet). Łączne wyniki wykazały istotną poprawę wyniku ISI od pomiaru przed leczeniem do pomiaru po leczeniu (MD = 3.4, 95 % przedział ufności (CI) [2.08, 4.64]). Jednak pod względem wyniku ISI SHE była mniej skuteczna niż terapia poznawczo-behawioralna bezsenności (CBT-I) (MD = 3.8, 95 % CI [2.92, 4.76]), częściowa CBT-I (MD = 4.5, 95 % CI [3.33, 5.60]), ćwiczenia (MD = 2.9, 95 % CI [0.81, 5.04]) oraz akupresura (MD = 1.9, 95 % CI [0.82, 3.00]). Większość uwzględnionych badań (85.71 %) cechowała się wysokim ogólnym ryzykiem błędu systematycznego, a pozostałe budziły „pewne zastrzeżenia”. Zachęca się do dalszych prac mających na celu uzyskanie wiarygodnych dowodów poprzez opracowanie dobrze zaprojektowanej SHE jako badanej interwencji w bezsenności, obejmującej ocenę procesu i wierności realizacji leczenia.

Cel badania: Bezsenność jest częsta u dorosłych z przewlekłą niewydolnością serca (HF) i wiąże się z objawami występującymi w ciągu dnia oraz pogorszeniem sprawności. Celem tego randomizowanego badania kontrolowanego (RCT) była ocena utrzymujących się przez rok efektów CBT-I (Healthy Sleep: HS) w porównaniu z edukacją w zakresie samodzielnego leczenia HF (Healthy Hearts; kontrola uwagi: HH) w odniesieniu do nasilenia bezsenności, charakterystyki snu, objawów i sprawności u osób ze stabilną HF.

Wyniki: W próbie znalazło się 175 uczestników (średni wiek = 63 ± 12.9 lat; 43% kobiet; 18% osób rasy czarnej; 68% w klasie II lub II według New York Heart Association; 33%; LVEF < 45%), losowo przydzielonych do HS (n = 91) lub HH (n = 84). HS przynosiła utrzymujące się efekty w zakresie nasilenia bezsenności, jakości snu, zgłaszanej przez pacjentów latencji snu i jego efektywności, zmęczenia, nadmiernej senności w ciągu dnia oraz dystansu pokonanego w teście sześciominutowego marszu po 12 miesiącach. CBT-I zapewniała utrzymującą się poprawę w zakresie bezsenności, zmęczenia, senności w ciągu dnia i obiektywnie mierzonej sprawności fizycznej u dorosłych z przewlekłą HF w porównaniu z solidnym programem samodzielnego leczenia HF, który obejmował edukację w zakresie higieny snu.

Cel badania: Ocena skuteczności i bezpieczeństwa nowej, zwięzłej, 5-tygodniowej aplikacji cyfrowej terapii poznawczo-behawioralnej bezsenności (dCBT-I), „IIIP MED: Sleepy Med”, w porównaniu z zolpidemem.

Wyniki: W 5. tygodniu średnia zmiana sSOL wyniosła -20.65 min (95% CI: [-32.05, -9.65]) w grupie dCBT-I (n = 11) oraz -22.42 min (95% CI: [-29.37, -15.46]) w grupie zolpidemu (n = 13), bez istotnej różnicy między grupami (p = 0.7729). Podczas wizyty kontrolnej w 10. tygodniu grupa dCBT-I (n = 9) wykazała utrzymującą się poprawę (-29.02 min, 95% CI: [-51.49, -6.54]), podczas gdy w grupie zolpidemu (n = 12) wystąpił niewielki nawrót objawów (-16.19 min, 95% CI: [-27.08, -5.31], p = 0.2634). Grupa dCBT-I wykazała istotnie większą poprawę w zakresie dysfunkcyjnych przekonań i postaw dotyczących snu w 10. tygodniu. W grupie dCBT-I nie wystąpiły zdarzenia niepożądane związane z leczeniem, natomiast w grupie zolpidemu odnotowano jeden przypadek senności w ciągu dnia. Aplikacja dCBT-I wiązała się z poprawą sSOL w ciągu 5 tygodni, bez statystycznie istotnej różnicy między grupami w porównaniu z zolpidemem.