Żyjemy coraz krócej — czy winne jest to, co jemy?

Cel badania: Ograniczenie diety (DR) wydłuża życie wielu gatunków, chociaż powszechność tego efektu nigdy nie została zbadana ilościowo. W niniejszej pracy przedstawiamy pierwszą kompleksową porównawczą metaanalizę DR obejmującą badania i gatunki.

Wyniki: Zasadniczo DR w mniejszym stopniu wydłuża życie u samców, a także u organizmów niemodelowych. Co zaskakujące, udział białka w diecie miał większe znaczenie dla wydłużenia życia dzięki DR niż stopień ograniczenia kalorycznego. Ponadto wykazujemy, że spadek zarówno zależnych od wieku, jak i niezależnych od wieku wskaźników śmiertelności odpowiada za wydłużenie życia dzięki DR u dobrze zbadanych laboratoryjnych organizmów modelowych (drożdży, nicieni, muszek owocowych i gryzoni). Nasze wyniki sugerują, że zaobserwowaną zależność między DR a długowiecznością lepiej wyjaśnia zbieżna adaptacja do warunków laboratoryjnych niż zachowanie ewolucyjne, choć możliwe są również inne wyjaśnienia.

Cel badania: Zależności między zdrowymi wzorcami żywieniowymi a oczekiwanym trwaniem życia pozostają niejasne. W niniejszej pracy przedstawiliśmy prospektywne związki pięciu wzorców żywieniowych ze śmiertelnością i oczekiwanym trwaniem życia wśród 103,649 uczestników badania UK Biobank.

Wyniki: W porównaniu z dolnym kwintylem osiągnięcie górnego kwintyla wyników dotyczących diety wiązało się z wydłużeniem życia w wieku 45 lat o 1.9 do 3.0 roku u mężczyzn i o 1.5 do 2.3 roku u kobiet. Największe wydłużenie życia wiązało się z DRRD u mężczyzn i AMED u kobiet. Istotne zależności utrzymywały się po uwzględnieniu predyspozycji genetycznych. Nasze wyniki podkreślają korzyści ze stosowania zdrowych wzorców żywieniowych w wydłużaniu oczekiwanego trwania życia, niezależnie od genów długowieczności.

Cel badania: Amerykanie żyją krócej niż mieszkańcy niemal wszystkich pozostałych krajów o wysokich dochodach. Naszym celem jest oszacowanie wpływu czynników związanych ze stylem życia na przedwczesną śmiertelność i oczekiwane trwanie życia w populacji USA.

Wyniki: W okresie obserwacji trwającym do 34 lat odnotowaliśmy 42 167 zgonów. Skorygowane wieloczynnikowo współczynniki ryzyka zgonu u dorosłych z 5 czynnikami niskiego ryzyka w porównaniu z osobami bez takich czynników wynosiły 0.26 (95% przedział ufności [CI], 0.22-0.31) dla śmiertelności z jakiejkolwiek przyczyny, 0.35 (95% CI, 0.27-0.45) dla śmiertelności z powodu nowotworów oraz 0.18 (95% CI, 0.12-0.26) dla śmiertelności z powodu chorób układu krążenia. Ryzyko przypisywane populacji w związku z nieprzestrzeganiem 5 czynników niskiego ryzyka wynosiło 60.7% (95% CI, 53.6-66.7) dla śmiertelności z jakiejkolwiek przyczyny, 51.7% (95% CI, 37.1-62.9) dla śmiertelności z powodu nowotworów oraz 71.7% (95% CI, 58.1-81.0) dla śmiertelności z powodu chorób układu krążenia. Oszacowaliśmy, że oczekiwane dalsze trwanie życia w wieku 50 lat wynosiło 29.0 lat (95% CI, 28.3-29.8) u kobiet i 25.5 lat (95% CI, 24.7-26.2) u mężczyzn, którzy nie stosowali żadnego z czynników niskiego ryzyka dotyczących stylu życia. Natomiast u osób stosujących wszystkie 5 czynników niskiego ryzyka przewidywaliśmy oczekiwane dalsze trwanie życia w wieku 50 lat wynoszące 43.1 lat (95% CI, 41.3-44.9) u kobiet i 37.6 lat (95% CI, 35.8-39.4) u mężczyzn.

Cel badania: Zbadanie, w jaki sposób zdrowy styl życia wiąże się z oczekiwanym trwaniem życia wolnym od poważnych chorób przewlekłych.

Wyniki: Oczekiwane dalsze trwanie życia bez cukrzycy, chorób układu krążenia i nowotworów w wieku 50 lat wynosiło 23.7 roku (95% przedział ufności 22.6 do 24.7) u kobiet, które nie stosowały żadnych czynników niskiego ryzyka dotyczących stylu życia, w porównaniu z 34.4 roku (33.1 do 35.5) u kobiet, które stosowały cztery lub pięć czynników niskiego ryzyka. W wieku 50 lat oczekiwane dalsze trwanie życia bez którejkolwiek z tych chorób przewlekłych wynosiło 23.5 (22.3 do 24.7) roku u mężczyzn, którzy nie stosowali żadnych czynników niskiego ryzyka dotyczących stylu życia, oraz 31.1 (29.5 do 32.5) roku u mężczyzn, którzy stosowali cztery lub pięć czynników niskiego ryzyka. U obecnych palaczy płci męskiej, palących dużo (≥15 papierosów/dzień), oraz u otyłych mężczyzn i kobiet (wskaźnik masy ciała ≥30) oczekiwane trwanie życia bez chorób stanowiło najniższy odsetek (≤75%) całkowitego oczekiwanego trwania życia w wieku 50 lat. Przestrzeganie zdrowego stylu życia w wieku średnim wiąże się z dłuższym oczekiwanym trwaniem życia wolnym od poważnych chorób przewlekłych.

Cel badania: Najnowsze istotne dowody dotyczące wpływu diety śródziemnomorskiej (MedDiet) i stylu życia na zdrowie (2015 r. i pierwsze miesiące 2016 r.).

Wyniki: Duże obserwacyjne prospektywne badania epidemiologiczne, w których odpowiednio kontrolowano czynniki zakłócające, oraz dwa duże randomizowane badania potwierdzają korzyści płynące ze śródziemnomorskiego wzorca żywieniowego: wydłużenie oczekiwanego trwania życia, zmniejszenie ryzyka poważnych chorób przewlekłych oraz poprawę jakości życia i samopoczucia. Niedawno 19 nowych badań pochodzących z dużych badań prospektywnych wykazało — niemal całkowicie zgodnie — znaczne korzyści MedDiet w zmniejszaniu ryzyka zawału mięśnia sercowego, udaru mózgu, śmiertelności ogólnej, niewydolności serca i niepełnosprawności. Co ciekawe, w dwóch dużych i dobrze przeprowadzonych badaniach kohortowych stwierdzono istotne korzyści dla układu krążenia po wykorzystaniu powtarzanych pomiarów diety w długim okresie obserwacji. Ponadto Prevención con Dieta Mediterránea, największe randomizowane badanie dotyczące MedDiet, niedawno wykazało korzyści tego wzorca żywieniowego w zapobieganiu pogorszeniu funkcji poznawczych i rakowi piersi.

Cel badania: Krajowe zalecenia żywieniowe są kluczowymi narzędziami zapobiegania chorobom przewlekłym, jednak korzyści w postaci zmniejszenia śmiertelności i wydłużenia oczekiwanego trwania życia, wynikające z lepszego dostosowania diety do zaleceń, pozostają niewystarczająco oszacowane ogółem i w grupach znajdujących się w niekorzystnej sytuacji społecznej.

Wyniki: Wśród 15,835 dorosłych przesunięcie populacji w kierunku optymalnego przestrzegania zaleceń przyniosło niższą szacowaną śmiertelność po 5 latach (RR:0.55; 95% CI:0.39-0.77) i 13 latach (RR:0.79; 95% CI:0.70-0.89), co odpowiadało wydłużeniu oczekiwanego trwania życia po 13 latach o 1.7 roku (kobiety) do 3.0 lat (mężczyźni). Skierowanie działań do dorosłych z wykształceniem niższym niż średnie obniżyło śmiertelność na poziomie populacji po 5 latach o 28% (RRoptimal:0.72; 95% CI: 0.56-0.93), co było porównywalne z powszechnym wysokim poziomem przestrzegania zaleceń wśród wszystkich dorosłych w wieku 45-80 lat (RRhigh:0.64; 95% CI:0.47-0.87). Działania skierowane do osób o niskich dochodach przyniosły krótkoterminowe korzyści wyłącznie w tej grupie; oszacowania dla braku bezpieczeństwa żywnościowego i deprywacji w sąsiedztwie były bliskie zeru. Większe przestrzeganie krajowych zaleceń żywieniowych opartych na produktach spożywczych wiązało się z niższą szacowaną śmiertelnością i dłuższym oczekiwanym trwaniem życia w tej emulacji badania docelowego. Ukierunkowana poprawa wśród dorosłych z niższym poziomem wykształcenia wykazała wyraźne krótkoterminowe korzyści na poziomie populacji, porównywalne z podejściami powszechnymi.

Cel badania: Ograniczenie spożycia mięsa i zwiększenie konsumpcji żywności pochodzenia roślinnego to priorytety w zapobieganiu chorobom przewlekłym i zapewnianiu zrównoważenia środowiskowego w całej Europie. Wcześniejsze modelowanie opisywało, w jaki sposób interwencje polityczne mogłyby zmienić wzorce żywieniowe, aby dostosować je do celów ograniczenia spożycia mięsa, jednak wynikający z tego wpływ na zdrowie pozostaje niezbadany.

Wyniki: Osiągnięcie celów CCC dotyczących ograniczenia spożycia czerwonego i przetworzonego mięsa wiązało się z prognozowanym wydłużeniem oczekiwanego trwania życia o 7.2 (1.1-12.9) i 9.4 (1.3-15.4) miesiąca oraz zyskanymi latami życia wynoszącymi 8.4 (1.3-14.9) i 10.9 (1.5-17.9) miliona, odpowiednio w scenariuszach 35% i 50%. Oszacowano, że można by zapobiec 3.4 (0.5-6.6) i 4.5 (0.6-8.1) milionom przypadków chorób przewlekłych. Do 95% korzyści zdrowotnych przypisano wynikom dotyczącym układu krążenia, a trzy czwarte z nich wiązało się ze zwiększonym spożyciem warzyw i roślin strączkowych. Te wstępne szacunki sugerują, że napędzane polityką ograniczenia spożycia czerwonego i przetworzonego mięsa, zgodne z celami klimatycznymi, mogłyby przynieść znaczne korzyści dla zdrowia publicznego. Choć wyniki zależą od modelowanych trajektorii zachowań, dostarczają istotnych informacji dla europejskich strategii ograniczania obciążenia chorobami układu krążenia i promowania zrównoważonych zmian w sposobie odżywiania.

Cel badania: Tło/Cele: Zdrowe odżywianie i regularna aktywność fizyczna sprzyjają zapobieganiu chorobom przewlekłym i zdrowemu starzeniu się, natomiast palenie tytoniu, spożywanie napojów gazowanych słodzonych cukrem i nadmierna masa ciała pozostają istotnymi problemami zdrowia publicznego w Europie.

Wyniki: Zredukowany model regresji, obejmujący zdrowe zachowania żywieniowe, aktywność fizyczną i częstość występowania nadwagi, wyjaśniał 47.4% zmienności oczekiwanego trwania życia. Analiza skupień pozwoliła wyróżnić trzy odrębne profile stylu życia i zdrowia: profil charakteryzujący się zdrową dietą, niskim poziomem nadmiernej masy ciała i dużą długowiecznością; profil o niższej jakości diety, częstszym paleniu tytoniu i gorszych wynikach zdrowotnych; oraz profil mieszany, charakteryzujący się niskim poziomem palenia tytoniu, większą nadmierną masą ciała i stosunkowo korzystnymi wynikami zdrowotnymi. Wnioski: Badanie wspiera systemowe podejście do stylu życia i zdrowia populacji w Europie. Jego wyniki mogą pomóc w opracowywaniu bardziej ukierunkowanych polityk dotyczących żywienia, zapobiegania otyłości i zdrowia publicznego w krajach UE.