Więcej ruchu na otyłość — czy siłownia naprawdę wygra z widelcem?

Cel badania: Celem było systematyczne przeglądnięcie i przeanalizowanie wpływu programów ćwiczeń opartych na treningu oporowym na skład ciała, regionalną tkankę tłuszczową i masę ciała osób z nadwagą lub otyłością w różnych okresach życia. Zgodnie z wytycznymi PRISMA przeszukano dziewięć elektronicznych baz danych w poszukiwaniu randomizowanych badań kontrolowanych opublikowanych do grudnia 2020 r.

Wyniki: Sam trening oporowy był najskuteczniejszy w zwiększaniu beztłuszczowej masy ciała w porównaniu z grupami kontrolnymi bez treningu (ES = 0.8 kg, 95% CI: 0.6 do 1.0 kg, p < 0.001), natomiast beztłuszczowa masa ciała była utrzymywana po interwencjach obejmujących trening oporowy i ograniczenie kalorii (ES = ~ - 0.3 kg, p = 0.550-0.727). Wyniki były spójne w różnych grupach wiekowych i obu płciach (p = 0.001-0.011). Zmniejszenie regionalnej tkanki tłuszczowej i wartości pomiarów masy ciała zaobserwowano również po połączeniu treningu oporowego i aerobowego oraz w programach obejmujących ograniczenie kalorii (p < 0.001). Podsumowując, badanie to dostarcza dowodów na skuteczność programów ćwiczeń opartych na treningu oporowym; należy je uwzględniać w każdym wieloskładnikowym programie terapii stosującym ograniczenie kalorii u osób z nadwagą lub otyłością.

Cel badania: Istnieje potrzeba zaktualizowania zaleceń dotyczących ćwiczeń w leczeniu nadwagi i otyłości u dorosłych. Podsumowujemy dowody przedstawione w serii siedmiu systematycznych przeglądów literatury przeprowadzonych przez grupę ekspertów z całej Europy.

Wyniki: Aby zachować beztłuszczową masę ciała podczas odchudzania, zaleca się program treningowy oparty na treningu oporowym o umiarkowanej lub wysokiej intensywności. W celu poprawy wrażliwości na insulinę i zwiększenia wydolności krążeniowo-oddechowej można zalecić dowolny rodzaj treningu (aerobowy, oporowy oraz łączący trening aerobowy i oporowy) lub trening interwałowy o wysokiej intensywności (po dokładnej ocenie ryzyka sercowo-naczyniowego i pod nadzorem). Aby poprawić sprawność mięśniową, zaleca się program treningowy oparty przede wszystkim na samym treningu oporowym lub na jego połączeniu z treningiem aerobowym. Inne zalecenia dotyczą korzystnego wpływu programów treningowych na spożycie energii i kontrolę apetytu, wyniki operacji bariatrycznych oraz jakość życia i dobrostan psychiczny w leczeniu nadwagi i otyłości.

Cel badania: Niniejsze stanowisko analizuje dowody dotyczące aktywności fizycznej w kontekście utraty masy ciała i tkanki tłuszczowej, zapobiegania ich przyrostowi oraz ponownego przybierania na wadze u dorosłych, a także przedstawia wskazówki dotyczące ich znaczenia dla specjalistów w dziedzinie ćwiczeń.

Wyniki: Aby uzyskać znaczącą utratę masy ciała i całkowitej tkanki tłuszczowej, konieczne jest co najmniej 300-420 min aktywności aerobowej tygodniowo o intensywności co najmniej umiarkowanej. Dowody dotyczące ilości aktywności fizycznej o charakterze aerobowym wymaganej do zmniejszenia centralnej tkanki tłuszczowej dopiero się pojawiają, a badania sugerują, że może ona być znacznie mniejsza niż ilość wymagana do utraty masy ciała. Wpływ aktywności fizycznej o wysokiej intensywności i ćwiczeń oporowych na kontrolę masy ciała jest niepewny. Podczas konsultacji dotyczących kontroli masy ciała specjaliści w dziedzinie ćwiczeń powinni informować, że korzyści dla zdrowia metabolicznego i układu krążenia można osiągnąć dzięki aktywności fizycznej przy każdej masie ciała, niezależnie od jej zmiany.

Cel badania: Celem tego badania było porównanie zmian składu ciała wywołanych programami treningu ciągłego o umiarkowanej intensywności (MICT), treningu interwałowego o wysokiej intensywności (HIIT) lub HIIT + treningu oporowego (RT) (3 d·wk, 12 wk) u kobiet z nadwagą/otyłością po menopauzie oraz ustalenie, czy zmniejszenie masy tłuszczowej wiąże się ze zwiększonym utlenianiem tłuszczu (FatOx).

Wyniki: Ogólnie spożycie energii i poziom aktywności fizycznej nie zmieniły się od początku do końca interwencji. Masa ciała i całkowita FM zmniejszyły się z czasem we wszystkich grupach, ale istotną utratę brzusznej/trzewnej FM zaobserwowano tylko w grupach HIIT i HIIT + RT. Po wyrażeniu w procentach istotne zmiany całkowitej FM, beztłuszczowej masy ciała i masy mięśniowej wystąpiły wyłącznie po treningu HIIT + RT. FatOx nie zmienił się w spoczynku, ale wzrósł podobnie we wszystkich trzech grupach podczas ćwiczeń i po ich zakończeniu. Zatem większa utrata FM wywołana przez HIIT nie wiązała się z większym FatOx podczas ćwiczeń ani po ich zakończeniu. MICT lub HIIT ± RT można zaproponować kobietom po menopauzie z nadwagą/otyłością, które nie stosują diety, aby zmniejszyć masę ciała i całkowitą FM. Programy HIIT były skuteczniejsze od MICT w zmniejszaniu brzusznej/trzewnej FM. Dodanie RT nie nasiliło tego efektu, ale zwiększyło odsetek masy mięśniowej.

Cel badania: Globalne rozpowszechnienie nadwagi i otyłości znacznie wzrosło w ostatnich dziesięcioleciach. W klinicznym leczeniu otyłości oraz w postępowaniu w przypadku innych chorób przewlekłych rola ćwiczeń fizycznych była w dużej mierze oceniana w kontekście utraty masy ciała.

Wyniki: Wielomodalne podejście do ćwiczeń, zaczynające się od ograniczenia czasu spędzanego w pozycji siedzącej i stopniowo obejmujące trening aerobowy i oporowy, może być skuteczną strategią poprawy zdrowia układu krążenia i metabolizmu oraz składu ciała. Ponadto włączenie uporządkowanych ćwiczeń do ścieżek leczenia otyłości za pomocą chirurgii i farmakoterapii może wspierać długoterminową poprawę zdrowia po zakończeniu leczenia. Niniejszy przegląd narracyjny podsumowuje dowody dotyczące wpływu ćwiczeń na zdrowie kardiometaboliczne i skład ciała osób z nadwagą i otyłością. Ponadto analizujemy rolę uporządkowanych ćwiczeń we wspieraniu zdrowia kardiometabolicznego i zachowaniu masy mięśni szkieletowych podczas chirurgicznego i farmakologicznego leczenia otyłości.

Cel badania: Otyłość jest przewlekłą, wieloczynnikową chorobą, na której rozwój wpływają czynniki genetyczne, neuroendokrynne, psychospołeczne i środowiskowe, a także brak aktywności fizycznej. Dlatego aktywność fizyczna jest jednym z głównych filarów zapobiegania otyłości i jej leczenia.

Wyniki: Niniejszy przegląd narracyjny podsumowuje aktualne wytyczne, metaanalizy i reprezentatywne dane z monitorowania dotyczące roli aktywności fizycznej w całym okresie życia, zarówno w profilaktyce, jak i leczeniu. W zakresie profilaktyki obowiązują ogólne i dostosowane do wieku zalecenia dotyczące umiarkowanej i intensywnej aktywności fizycznej oraz ograniczania długotrwałego siedzenia. W przypadku leczenia utrata masy ciała możliwa do osiągnięcia wyłącznie dzięki ćwiczeniom jest zwykle umiarkowana u dorosłych. Aktywność fizyczna wiąże się jednak niezależnie ze znaczną poprawą składu ciała, sprawności, zdrowia metabolicznego, mobilności i jakości życia. Z perspektywy zdrowia publicznego promowanie aktywności fizycznej wymaga również działań w zakresie środowiska, takich jak bezpieczne ścieżki piesze i rowerowe, atrakcyjne i dostępne miejsca do aktywności fizycznej, sprzyjające ruchowi środowiska edukacyjne i zawodowe oraz usługi opieki zdrowotnej, które unikają stygmatyzacji.

Cel badania: Badaliśmy wpływ krótkich serii ćwiczeń (ES) na wydolność krążeniowo-oddechową, siłę mięśni i tkankę tłuszczową u kobiet z nadwagą lub otyłością.

Wyniki: Spośród 27 osób przydzielonych losowo 24 uczestniczki (12 ES i 12 w grupie kontrolnej) ukończyły badanie, osiągając 100% frekwencji na ćwiczeniach. Zaobserwowano istotne efekty interakcji grupa × czas (P < .01) w zakresie składu ciała; w grupie ES zmniejszyła się masa ciała, procentowa zawartość tkanki tłuszczowej i obwód talii. W grupie ES wydolność krążeniowo-oddechowa i wskaźnik siły mięśni całego ciała wzrosły istotnie, odpowiednio o 20% (z 30.3 [4.7] do 36.3 [5.2] mL/kg/min) i 33% (z 2.1 [0.5] do 2.8 [0.5]), natomiast zmienne metaboliczne pozostały bez zmian. Krótkie serie ćwiczeń ES, trwające łącznie zaledwie 3 minuty dziennie, mogą być praktyczną i niewymagającą wiele czasu strategią poprawy sprawności i składu ciała u kobiet ze zwiększoną ilością tkanki tłuszczowej.