Ból głowy z napięcia — czy winny jest kręgosłup?

Cel badania: Potrzebny jest zaktualizowany przegląd systematyczny dysfunkcji mięśniowo-szkieletowych odcinka szyjnego kręgosłupa w migrenie i bólu głowy typu napięciowego. Nie badano czynników wpływających (nadwrażliwości bólowej podczas badania mięśniowo-szkieletowego odcinka szyjnego kręgosłupa, aktywnych punktów spustowych i tkliwości).

Wyniki: Uwzględniono siedemdziesiąt siedem badań obejmujących 2551 uczestników. Nowe ustalenia dotyczące migreny obejmowały zwiększone wysunięcie głowy do przodu w pozycji stojącej (MD = -2.51°[-4.94°, -0.09°]), zmniejszony zakres zgięcia i rotacji (MD = -9.47°[-15.78°, -3.16°]), zmniejszoną siłę mięśni zginaczy (standaryzowana MD = -0.34[-0.57, -0.10]) i ich wytrzymałość (MD = -14.37[-28.15, -0.58]) oraz zmniejszoną siłę mięśni prostowników (standaryzowana MD = -0.34[-0.60, -0.08]) w migrenie. W przypadku bólu głowy typu napięciowego stwierdzono zmniejszoną siłę mięśni prostowników (standaryzowana MD = -0.45[-0.85, -0.04]). Pewność wszystkich ustaleń była bardzo niska z powodu niejednorodności i niewielkiej wielkości efektu. Aktywne punkty spustowe i tkliwość były częste, szczególnie w przewlekłym bólu głowy. Ujemną zależność między sprawnością mięśniowo-szkieletową odcinka szyjnego kręgosłupa a aktywnymi punktami spustowymi i tkliwością stwierdzono w 2 z 77 badań (r < - 0.47). W migrenie i bólu głowy typu napięciowego występuje kilka zaburzeń mięśniowo-szkieletowych odcinka szyjnego kręgosłupa, ale pewność tych ustaleń jest bardzo niska.

Cel badania: Ta metaanaliza ocenia wartości wrażliwości na ból uciskowy w obszarach objawowych i odległych obszarach wolnych od bólu, porównując osoby z bólem głowy typu napięciowego z grupą kontrolną.

Wyniki: Uwzględniono dwadzieścia badań. U pacjentów z bólem głowy typu napięciowego progi bólu uciskowego były niższe niż u osób z grupy kontrolnej, które nie cierpiały na ból głowy: w obszarze nerwu trójdzielnego (MD -49.11 kPa, 95% CI -66.05 do -32.17), odcinka szyjnego kręgosłupa (MD -88.17 kPa, 95% CI -108.43 do -67.92) oraz odległych obszarów wolnych od bólu (MD -98.43 kPa, 95% CI -136.78 do -60.09). Różnice były istotne w przypadku przewlekłego, epizodycznego oraz mieszanego epizodycznego i przewlekłego bólu głowy typu napięciowego w obszarze nerwu trójdzielnego i szyi (obszary objawowe), ale w odległych obszarach wolnych od bólu były istotne tylko w przypadku przewlekłego bólu głowy typu napięciowego (MD -102.86, 95% CI -139.47 do -66.25 kPa). Ogólnie kobiety miały niższe progi bólu uciskowego niż mężczyźni. Jakość metodologiczna badań wahała się od dostatecznej (45%) do dobrej (40%). Wyniki wykazały dużą niejednorodność i błąd publikacyjny.

Cel badania: Koncepcja, że bóle głowy mogą mieć źródło w odcinku szyjnym kręgosłupa, jest omawiana od dziesięcioleci i nadal pozostaje przedmiotem debaty. Odcinek szyjny kręgosłupa tradycyjnie wiązano z bólem głowy pochodzenia szyjnego; obecne dowody potwierdzają jednak występowanie dysfunkcji mięśniowo-szkieletowych odcinka szyjnego kręgosłupa również w bólu głowy typu napięciowego.

Cel badania: Metody niefarmakologiczne pomagają kontrolować ból głowy typu napięciowego; dowody dotyczące ich skuteczności są jednak nadal ograniczone. W tym badaniu oceniono skuteczność fizjoterapii opartej na kinezyterapii odcinka szyjnego kręgosłupa i ćwiczeniach korekcji postawy w porównaniu z programem obejmującym wyłącznie techniki relaksacyjne (trening autogenny Schultza, AT).

Wyniki: Obie interwencje doprowadziły do zmniejszenia wszystkich parametrów bólu; jednak zmniejszenie częstotliwości i intensywności było większe w grupie leczenia łączonego (P<0.01) (d=0.4). Takie aktywne, nieinwazyjne terapie jak AT i kinezyterapia odcinka szyjnego kręgosłupa, a zwłaszcza ich połączenie, skutecznie zmniejszają ból głowy typu napięciowego poprzez zapobieganie potencjalnym psychofizycznym przyczynom tego zaburzenia i radzenie sobie z nimi. Przyszłe badania powinny ocenić długoterminowe efekty tych interwencji.

Cel badania: Skuteczność terapii manualnej Mulligana badano w przypadku bólu głowy pochodzenia szyjnego, ale nie bólu głowy typu napięciowego (TTH). Porównanie skuteczności ćwiczeń połączonych z terapią manualną Mulligana ze skutecznością samych ćwiczeń lub ćwiczeń połączonych z terapią pozorowaną w epizodycznym TTH.

Wyniki: Częstotliwość bólu głowy zmniejszyła się istotnie w grupie ćwiczeń połączonych z terapią manualną Mulligana w porównaniu z grupą samych ćwiczeń po interwencji (MD -1.0 day, 95% CI -2.0 do -0.0) (p = .002) oraz podczas 3-miesięcznej obserwacji kontrolnej (MD -1 days, 95% CI -2.0 do 0.0) (p = .002), ale w porównaniu z grupą ćwiczeń połączonych z terapią pozorowaną tylko po interwencji (MD 1.0 day, 95% CI 0.0 do 2.0) (p = .008). Znaczenie kliniczne jest niejasne, ponieważ różnice między grupami nie osiągnęły progu klinicznego. Po 6 miesiącach nie zaobserwowano różnicy (p > .17). Podobny trend zaobserwowano w przypadku innych wyników. Nie stwierdzono różnic między grupą samych ćwiczeń a grupą ćwiczeń połączonych z terapią pozorowaną w żadnym z wyników (p > .17). W epizodycznym TTH ćwiczenia połączone z terapią manualną Mulligana przyniosły krótkotrwałą poprawę parametrów bólu głowy o niepewnym znaczeniu klinicznym. Wyniki te różnią się od rezultatów badań dotyczących bólu głowy pochodzenia szyjnego. Nieprzydatność terapii manualnej Mulligana w odniesieniu do podstawowych mechanizmów patofizjologicznych epizodycznego TTH może wyjaśniać te wyniki.

Cel badania: Przeprowadzono badania radiograficzne 372 pacjentów z bólem głowy typu napięciowego i 225 zdrowych osób z grupy kontrolnej, aby określić zależności między wyprostowaniem odcinka szyjnego kręgosłupa, obniżonym ustawieniem barków a niestabilnością odcinka szyjnego kręgosłupa. Stwierdzono, że zdecydowana większość pacjentów z bólem głowy typu napięciowego miała również wyprostowany odcinek szyjny kręgosłupa.

Wyniki: Obniżone ustawienie barków często występowało u pacjentów z bólem głowy typu napięciowego i może prowadzić do naciągnięcia splotu ramiennego, powodującego ból szyi i barków. Z kolei niestabilność odcinka szyjnego kręgosłupa występowała u pacjentów z bólem głowy typu napięciowego stosunkowo rzadko. Jej związek z bólem głowy typu napięciowego jest niejasny i wymaga dalszych badań. Nasze wyniki sugerują, że zarówno wyprostowanie odcinka szyjnego kręgosłupa, jak i obniżone ustawienie barków mogą odgrywać istotną rolę w patogenezie bólu głowy typu napięciowego i jego objawów towarzyszących.