Witamina K2 a kości — czy wapń bez niej trafia nie tam, gdzie trzeba?

Cel badania: Witamina K2 jest zatwierdzona do leczenia osteoporozy w Japonii od 1995 roku. Wykazano, że leczenie witaminą K2 w osteoporozie hamuje występowanie nowych złamań kości i pozwala utrzymać BMD.

Wyniki: Wykazano, że leczenie witaminą K2 w osteoporozie hamuje występowanie nowych złamań kości i pozwala utrzymać BMD. Wyjątkowość zapobiegania złamaniom kości za pomocą witaminy K2 polega na tym, że nie ma bezpośrednich dowodów na związek między wzrostem BMD a zmniejszeniem częstości występowania złamań kości. Niedawny przegląd systematyczny siedmiu japońskich randomizowanych badań kontrolowanych autorstwa Cockayne'a wykazał również, że suplementacja fylochinonem (witaminą K1) i menachinonem (witaminą K2), a w szczególności menachinonem-4, wiąże się ze wzrostem BMD i zmniejszeniem częstości złamań. Aby potwierdzić te wyniki, wyraźnie potrzebne jest większe, dobrze zaprojektowane RCT, w którym złamania będą pierwszorzędowym punktem końcowym.

Cel badania: W ciągu ostatniej dekady stało się jasne, że witamina K odgrywa istotną rolę w zdrowiu człowieka, wykraczającą poza jej ugruntowaną funkcję w krzepnięciu krwi. Istnieje spójny zestaw dowodów z badań epidemiologicznych i interwencyjnych z udziałem ludzi, które wyraźnie pokazują, że witamina K może poprawiać zdrowie kości.

Wyniki: Pojawiają się jednak dowody z badań interwencyjnych z udziałem ludzi, że witamina K(1) w znacznie mniejszej dawce może również korzystnie wpływać na zdrowie kości, zwłaszcza gdy jest podawana jednocześnie z witaminą D. Wskazuje się kilka mechanizmów, za pośrednictwem których witamina K może modulować metabolizm kości. Oprócz gamma-karboksylacji osteokalcyny, białka uznawanego za zaangażowane w mineralizację kości, coraz więcej dowodów wskazuje, że witamina K korzystnie wpływa również na równowagę wapniową, kluczową dla metabolizmu kości. Institute of Medicine niedawno zwiększył referencyjne wartości spożycia witaminy K do 90 microg/d dla kobiet i 120 microg/d dla mężczyzn, co stanowi wzrost o około 50% w stosunku do wcześniejszych zaleceń.

Cel badania: Witaminy K, grupa naftochinonów, są niezbędne do karboksylacji ograniczonej liczby białek, w tym osteokalcyny, białka macierzy kostnej. Witamina K1 (filochinon) i witamina K2 (menachinony) różnią się źródłami pokarmowymi (odpowiednio zielone warzywa i produkty fermentowane), biodostępnością oraz metabolizmem pośrednim.

Wyniki: Badania epidemiologiczne dostarczają dowodów na związek między niskim spożyciem witaminy K a zwiększonym ryzykiem złamań osteoporotycznych. Dawki witaminy K1 do 15 razy większe od aktualnie zalecanej dawki dobowej z powodzeniem stosowano w celu zmniejszenia odsetka niedostatecznie karboksylowanej osteokalcyny krążącej we krwi. Nadal jednak brakuje badań wykazujących wyraźne korzystne działanie na zdrowie kości. Natomiast terapia bardzo wysokimi, farmakologicznymi dawkami menatetrenonu, witaminy K2, była skutecznie stosowana w zapobieganiu dalszej utracie składników mineralnych kości i zmniejszaniu ryzyka złamań u pacjentów z osteoporozą.

Cel badania: Przegląd dowodów dotyczących stosowania suplementacji witaminą K w takich stanach klinicznych jak osteoporoza, zwapnienie naczyń, zapalenie stawów, nowotwory, kamica nerkowa, cukrzyca i terapia warfaryną.

Wyniki: Suplementacja witaminą K może być przydatna w przypadku szeregu chorób przewlekłych, które dotykają mieszkańców Ameryki Północnej w miarę starzenia się populacji. Suplementacja może być konieczna dla zdrowia kości i układu sercowo-naczyniowego.

Cel badania: Osteoporoza (OP) i zwapnienie naczyń (VC) stanowią istotne problemy zdrowotne, które często współwystępują u osób starszych. Tradycyjnie uznawano je za niezależne procesy, związane głównie z wiekiem.

Wyniki: Witamina K2 (VitK2), rodzina kilku naturalnych izoform znanych również jako menachinony (MK), zwróciła ostatnio szczególną uwagę ze względu na swoją rolę w utrzymywaniu homeostazy wapnia. W szczególności niedobór VitK2 wydaje się odpowiadać za zjawisko tak zwanego „paradoksu wapniowego”, charakteryzujące się niskim odkładaniem wapnia w kościach i jego gromadzeniem się w ścianie naczyń. Ponieważ zjawiska te mogą mieć istotne konsekwencje kliniczne, a rola VitK2 w komunikacji między kośćmi a naczyniami została wyjaśniona tylko częściowo, niniejszy przegląd koncentruje się na jej wpływie na układ kostny i naczyniowy, przedstawiając najnowsze uzupełnienie literatury. Ogólnie rzecz biorąc, przedstawione tu wyniki wskazują na rodzinę VitK2 jako naturalne cząsteczki bioaktywne, które mogą odgrywać ważną rolę w zapobieganiu utracie masy kostnej i zwapnieniu naczyń, zachęcając tym samym do dalszych, pogłębionych badań, aby umożliwić jej stosowanie jako suplementu diety.

Cel badania: Niewystarczające spożycie wapnia może prowadzić do zmniejszenia gęstości mineralnej kości, co może zwiększać ryzyko złamań kości. Suplementacja wapniem sprzyja zwiększeniu gęstości mineralnej i wytrzymałości kości oraz może zapobiegać osteoporozie.

Wyniki: Wykazano, że odpowiednie spożycie witaminy K2 obniża ryzyko uszkodzenia naczyń, ponieważ aktywuje białko GLA macierzy (MGP), które hamuje odkładanie się wapnia na ich ścianach. Witamina K, zwłaszcza witamina K2, praktycznie nie występuje w żywności typu junk food, a jej spożycie jest niewielkie nawet w zdrowej diecie zachodniej. Niedobór witaminy K powoduje niewystarczającą aktywację MGP, co znacznie zaburza proces usuwania wapnia i zwiększa ryzyko zwapnienia naczyń krwionośnych. Zwiększenie spożycia witaminy K2 może być sposobem na obniżenie zagrożeń zdrowotnych związanych z wapniem.

Cel badania: Witamina K (VK) jest witaminą rozpuszczalną w tłuszczach, niezbędną do aktywacji białek zależnych od witaminy K (VKDP). Wykazano, że odgrywa ona ważną rolę w prawidłowym odkładaniu wapnia w kościach, utrudniając jego odkładanie na ścianach naczyń.

Wyniki: W przypadku witaminy K2 (VK2) obecnie nie ma oficjalnej referencyjnej wartości dziennego spożycia (RDI). Jednak w ostatnich dekadach badano wpływ VK2 na poprawę zdrowia w chorobach układu sercowo-naczyniowego, metabolizm kości i przewlekłe choroby nerek. Mikrobiota przewodu pokarmowego odgrywa ważną rolę: bakterie Bacteroides są przede wszystkim zdolne do syntezy bardzo długołańcuchowych form menachinonów, a oprócz bakterii obecnych we florze jelitowej VK2 jest również wytwarzana przez bakterie wykorzystywane w procesach fermentacji żywności. Niniejszy przegląd przedstawia aktualizację obecnej literatury dotyczącej pochodzenia VK2 i jej znaczenia w zjawisku zwanym „paradoksem wapniowym”, czyli niedoboru wapnia w kościach i jego gromadzenia się w ścianie naczynia.

Cel badania: Wprowadzenie: Okres przejścia menopauzalnego może wiązać się z kilkoma uciążliwymi objawami, które obniżają jakość życia. Wiele kobiet nie może podjąć i/lub odmawia hormonalnej terapii zastępczej (HRT), dlatego korzystają z niehormonalnych środków w celu łagodzenia zespołu klimakterycznego.

Wyniki: Wartości CTX w Grupie A i Grupie B istotnie różniły się po leczeniu (p = 0.0458). W porównaniu z wartością wyjściową w Grupie A stwierdzono istotne różnice w dziedzinach fizycznej, psychospołecznej i naczynioruchowej kwestionariusza jakości życia specyficznego dla menopauzy (MenQol) (p < 0.05), natomiast nie stwierdzono istotnej różnicy w dziedzinie seksualnej (p > 0.05). Po terapii zaobserwowano istotne różnice między Grupą A i Grupą B we wszystkich dziedzinach MenQol (p < 0.05), z wyjątkiem dziedziny seksualnej (p > 0.05). Wnioski: Na podstawie naszych wyników połączenie PCP, witD i witK2 może być stosowane w łagodzeniu zaburzeń naczynioruchowych i nastroju związanych z menopauzą, a jednocześnie zapewniać dodatkową korzyść w postaci utrzymania zdrowia kości.