Łysienie — czy winne są hormony?

Cel badania: Łysienie androgenowe (AGA) jest najczęstszą postacią łysienia, która w ciągu życia dotyka do 80% mężczyzn i 50% kobiet. AGA jest spowodowane postępującym zmniejszaniem średnicy i długości włosów oraz ich pigmentacji.

Wyniki: U mężczyzn charakterystyczne jest cofanie się przedniej linii włosów w okolicach skroniowych, po którym następuje rozlane przerzedzenie włosów na szczycie głowy. Obecnie dermoskopię skóry głowy rutynowo stosuje się u pacjentów z łysieniem androgenowym, ponieważ ułatwia ona rozpoznanie i diagnostykę różnicową z innymi chorobami, pozwala określić stopień zaawansowania oraz monitorować postęp choroby w czasie i odpowiedź na leczenie. AGA jest postępującą chorobą, która ma tendencję do nasilania się z czasem. Leczenie farmakologiczne AGA obejmuje miejscowo stosowany minoksydyl, leki antyandrogenowe oraz inhibitory 5-alfa-reduktazy.

Cel badania: Menopauza, definiowana jako ustanie miesiączkowania, może być poprzedzona wahaniami hormonalnymi w okresie przejścia do menopauzy, nawet do 10 lat wcześniej. W tym czasie zmiany hormonalne, w tym względny wzrost poziomu androgenów i ustanie produkcji estrogenów przez jajniki, oddziałują bezpośrednio na mieszek włosowy, który jest tkanką wrażliwą na estrogeny.

Wyniki: Te wahania hormonalne mogą prowadzić do zmian w łodydze włosa i cyklu włosowym, w tym do zmniejszenia gęstości i grubości włosów oraz zmian ich tekstury. Ponadto utrata estrogenów po rozpoczęciu menopauzy może prowadzić do nieoptymalnego funkcjonowania metabolicznego i naczyniowego jednostki mieszkowej. Ogólne pogorszenie gęstości włosów, ich wyglądu i podatności na układanie może mieć istotny wpływ emocjonalny i oddziaływać na ogólny stan zdrowia psychicznego, wywołując stres, niepokój i obniżenie samooceny. Oprócz zmian fizjologicznych, które mogą zachodzić w mieszku włosowym w okresie menopauzy, u kobiet po menopauzie częściej obserwuje się niektóre zaburzenia dotyczące włosów, w tym łysienie typu kobiecego, łysienie telogenowe i czołowe łysienie włókniejące.

Cel badania: Menopauza, która zwykle występuje między 45. a 55. rokiem życia, wiąże się ze spadkiem poziomu estrogenów wskutek wyczerpywania się puli pęcherzyków jajnikowych. Wpływ na układ sercowo-naczyniowy i gęstość kości jest dobrze udokumentowany; potrzebne są jednak dalsze badania, aby ustalić wpływ na skórę i włosy.

Wyniki: Androgeny i estrogeny uczestniczą w regulacji cyklu włosowego, a u kobiet po menopauzie obserwuje się zmniejszenie liczby włosów w fazie anagenu. Zarówno łysienie typu kobiecego, jak i czołowe łysienie włókniejące wiązano ze stanem okołomenopauzalnym i pomenopauzalnym. Jest jasne, że menopauza i zmiana poziomu hormonów wpływają na cykl włosowy i częste schorzenia dotyczące włosów. Potrzebne są jednak dalsze badania, w szczególności w celu zrozumienia celów terapeutycznych i roli terapii hormonalnej.

Cel badania: Łysienie androgenowe (AGA) dotyka niemal 50% kobiet w ciągu ich życia, stanowiąc najczęstszą postać przewlekłej utraty włosów w tej populacji. Pomimo dużej częstości występowania AGA u kobiet pozostaje niedostatecznie rozpoznawane i leczone, a jego istotne konsekwencje psychospołeczne obejmują obniżoną samoocenę, upośledzenie funkcjonowania społecznego i pogorszenie jakości życia, które często przewyższają skutki obserwowane u mężczyzn.

Wyniki: Terapie stosowane poza wskazaniami rejestracyjnymi obejmują minoksydyl doustny w małych dawkach, leki antyandrogenowe, takie jak spironolakton, oraz inhibitory 5-alfa-reduktazy (finasteryd i dutasteryd), a także przeszczep włosów. Leczenie uzupełniające, takie jak terapia światłem o niskim natężeniu i osocze bogatopłytkowe, może dodatkowo zwiększyć poprawę i często najlepiej stosować je w połączeniu z terapiami farmakologicznymi. Nadal istnieją istotne luki badawcze, w tym niedostatek randomizowanych badań kontrolowanych dotyczących AGA, w których uwzględniono pacjentki. Pilnie potrzebne są dodatkowe terapie AGA u kobiet zatwierdzone przez FDA, aby zwiększyć dostęp do leczenia i ograniczyć psychospołeczne obciążenie chorobą.

Cel badania: Łysienie androgenowe typu kobiecego (FAGA) jest najczęstszą przyczyną utraty włosów u kobiet. Chociaż jego częstość występowania różni się między populacjami, badania dostarczają spójnych dowodów na to, że częstość jego występowania wzrasta wraz z wiekiem.

Wyniki: Niemniej patogeneza choroby pozostaje niejasna, ponieważ dotychczasowe badania nie wykazały związku między stężeniami testosteronu całkowitego i wolnego a częstością występowania FAGA. W artykule przedstawiono przegląd piśmiennictwa dotyczącego wpływu hormonów na cykl włosowy i ich roli u kobiet po menopauzie. W szczególności artykuł koncentruje się na roli androgenów, estrogenów, progesteronu, hormonów stresu oraz hormonów uwalnianych z tkanki tłuszczowej w kontekście AGA. Ponadto omówiono w nim czynniki ryzyka FAGA u kobiet po menopauzie, takie jak insulinooporność, wysoki wskaźnik masy ciała i zespół metaboliczny, oraz wyjaśniono ich możliwą rolę w patogenezie choroby.

Cel badania: Osiemnastomiesięczny wombat południowy (Lasiorhinus latifrons) został przedstawiony z postępującym łysieniem. Badanie histopatologiczne wykazało zanikowe mieszki włosowe w fazie telogenu.

Wyniki: Badanie histopatologiczne wykazało zanikowe mieszki włosowe w fazie telogenu. Stężenie hormonów tarczycy było obniżone w porównaniu z kontrolami w tym samym wieku. Leczenie tyroksyną poprawiło okrywę włosową. Ten przypadek podkreśla, że wrodzone endokrynopatie należy brać pod uwagę jako przyczynę nie zapalnego łysienia u młodych wombatów.

Cel badania: Łysienie wywołane stresem psychicznym staje się coraz częstsze w młodszych populacjach; skuteczne interwencje żywieniowe pozostają jednak ograniczone. Celem było zbadanie efektów terapeutycznych i leżących u ich podstaw mechanizmów działania naturalnego składnika — kwasu oleanolowego (OA) — w przypadku łysienia wywołanego stresem.

Wyniki: Doustne podawanie OA istotnie złagodziło zachowania lękopodobne i odwróciło zahamowanie wzrostu włosów u myszy CUMS. Analiza farmakokinetyczna potwierdziła obecność OA zarówno w tkankach mózgu, jak i skóry. Mechanistycznie OA przywrócił równowagę poziomów neuroprzekaźników (zmniejszając stosunki 5-HIAA/5-HT i Glu/GABA) oraz obniżył poziom hormonów osi podwzgórze–przysadka–nadnercza (HPA) (kortykosteronu, kortyzolu). W mózgu OA ograniczył degenerację neuronów i stres oksydacyjny za pośrednictwem szlaku sygnałowego BDNF/CREB. W skórze OA zmniejszył stan zapalny i uszkodzenia oksydacyjne, wspomógł regenerację mieszków włosowych oraz zwiększył grubość skóry poprzez aktywację szlaku Wnt/β-katenina i zwiększenie ekspresji GAS6. Ponadto badania in vitro wykazały, że OA złagodził zmiany przypominające ferroptozę wywołane kortykosteronem (przywracając poziom SLC7A11 i GPX4) w komórkach HT22.