Alzheimer — czy rośliny dają nadzieję na lepszą pamięć?

Cel badania: Salvia officinalis L. i Salvia lavandulaefolia L.

Wyniki: officinalis i S. lavandulaefolia wywierają korzystne działanie, poprawiając sprawność poznawczą zarówno u zdrowych osób, jak i u pacjentów z demencją lub zaburzeniami funkcji poznawczych, oraz są bezpieczne w tym wskazaniu. Niestety, obiecujące korzystne efekty są podważane przez problemy metodologiczne, stosowanie różnych preparatów ziołowych (ekstraktów, olejku eterycznego, surowca roślinnego) oraz brak szczegółowych informacji o użytych produktach ziołowych. Uważamy, że obiecujące efekty szałwii wymagają dalszych badań klinicznych o wyższym standardzie metodologicznym.

Cel badania: Wprowadzenie: Szacuje się, że łagodne zaburzenia poznawcze (MCI) występują u 6%-12% populacji. Możliwe, że wczesne leczenie na etapie MCI mogłoby ograniczyć postęp do cięższych zaburzeń funkcji poznawczych.

Wyniki: W dwóch badaniach, w których testowano tę samą formulację CHM, Bu Yang Huan Wu Tang, w połączeniu z donepezilem, odnotowano poprawę w grupach otrzymujących terapię skojarzoną, ale badania nie były zaślepione, a ich czas trwania wynosił zaledwie 8-12 tygodni. Ogólnie słabości metodologiczne ograniczały siłę dowodów. Formuły ziołowe obejmowały składniki, którym poświęcono wiele uwagi badawczej ze względu na ich wpływ na pamięć i funkcje poznawcze. Numer rejestracyjny protokołu w międzynarodowym prospektywnym rejestrze przeglądów systematycznych PROSPERO: CRD42018099650.

Cel badania: Substancje zdolne do modulowania pewnych aspektów ludzkiego poznania od zarania dziejów były uznawane za nootropowe. Królestwo roślin dostarcza większości obecnie dostępnych nootropów pochodzenia naturalnego.

Wyniki: Bacopa monnieri poprawia język, uczenie się i pamięć. Withania somnifera (Ashwagandha) moduluje lęk i procesy poznawcze związane z interakcjami społecznymi. Kofeina poprawia uwagę i funkcje wykonawcze. Łącznie wyniki zebranych badań podkreślają działanie nootropowe oraz niespójności dotyczące PDN, które wymagają dalszych badań. Dane uzupełniające do tego artykułu są dostępne online pod adresem https://doi.org/10.1080/10408398.2021.2021137.

Cel badania: Bezpieczeństwo i działanie terapeutyczne ekstraktu z Gingko biloba EGb 761® w leczeniu pogorszenia funkcji poznawczych wykazano w licznych badaniach klinicznych. Brakowało jednak badań z udziałem populacji indyjskich.

Wyniki: Po 18 tygodniach stwierdzono znaczącą poprawę w porównaniu z wartością wyjściową w zakresie praksji konstrukcyjnej (CERAD CP, p < 0.0001), pamięci (odtwarzanie CP w CERAD, p < 0.0001), szybkości i funkcji wykonawczych (TMT A, p < 0.0001; TMT B, p < 0.0001) oraz objawów behawioralnych (BEHAVE-AD, p < 0.0001). Łącznie u 33 (22.0%) pacjentów zgłoszono czterdzieści pięć zdarzeń niepożądanych, w tym dziesięć przypuszczalnych działań niepożądanych leku u 9 (6.0%) pacjentów. Najczęstszymi zdarzeniami były ból głowy i biegunka o nasileniu od łagodnego do umiarkowanego. U 2 (1.3%) pacjentów wystąpiły dwa poważne zdarzenia niepożądane, oba uznane za niezwiązane z badanym lekiem. Badanie to potwierdziło korzystny profil bezpieczeństwa i wskazało na możliwe korzyści terapeutyczne EGb 761® u indyjskich pacjentów z dużym zaburzeniem neurokognitywnym.

Cel badania: Choroba Alzheimera (AD) jest zaburzeniem neurodegeneracyjnym charakteryzującym się postępującym pogorszeniem funkcji poznawczych, powstawaniem blaszek amyloidu-β i splątków neurofibrylarnych oraz dysfunkcją synaptyczną. Pueraryna (PUE), glikozyd C-izoflawonowy wyekstrahowany z Pueraria lobata, wykazała potencjał w łagodzeniu pogorszenia funkcji poznawczych związanego z AD; mechanizmy odpowiadające za działanie PUE pozostają jednak nie w pełni poznane.

Wyniki: Podawanie PUE odwróciło zaburzenia pamięci i zwiększyło zarówno długotrwałe wzmocnienie synaptyczne w hipokampie, jak i transmisję synaptyczną, zwiększając prawdopodobieństwo otwarcia kanałów receptora N-metylo-D-asparaginianowego (NMDAR). Ponadto PUE podniosło poziom D-seryny i zwiększyło ekspresję SR. Co istotne, te efekty terapeutyczne odtworzono przez podanie egzogennej D-seryny, a zniesiono przez zastosowanie inhibitora SR. Wyniki te wskazują, że PUE łagodzi deficyty poznawcze, wspierając biosyntezę D-seryny zależną od SR, a następnie przywracając aktywność NMDAR. W związku z tym PUE stanowi obiecującego kandydata terapeutycznego do zapobiegania AD i jej leczenia.

Cel badania: Choroba Alzheimera (AD) jest postępującym zaburzeniem neurodegeneracyjnym charakteryzującym się pogorszeniem funkcji poznawczych i patologicznym gromadzeniem amyloidu-β (Aβ). Aromataza hipokampowa (AROM), kluczowy enzym lokalnej biosyntezy estrogenów, została uznana za ważny regulator metabolizmu Aβ.

Wyniki: HLJD znacząco poprawił deficyty uczenia się i pamięci oraz zmniejszył gromadzenie Aβ w hipokampie myszy APP/PS1, nie zmieniając ekspresji APP. Zarówno w modelach in vivo, jak i in vitro HLJD znacząco zwiększył ekspresję AROM. HLJD hamował wytwarzanie Aβ przez obniżenie ekspresji BACE1, jednocześnie nasilając degradację Aβ poprzez zwiększenie ekspresji IDE i NEP. Co istotne, wyciszenie AROM w dużej mierze znosiło regulacyjny wpływ HLJD na metabolizm Aβ, natomiast nadekspresja AROM odtwarzała jego działanie ochronne. Wyniki te dowodzą, że HLJD łagodzi zaburzenia funkcji poznawczych w modelach AD poprzez aktywację aromatazy hipokampowej i przywracanie homeostazy Aβ za pośrednictwem skoordynowanej regulacji wytwarzania i degradacji Aβ. Badanie to wskazuje AROM jako kluczowy mediator neuroprotekcyjnego działania HLJD i podkreśla zależną od AROM modulację lokalnej syntezy estrogenów jako obiecującą strategię terapeutyczną w chorobie Alzheimera.

Cel badania: Ziziphora clinopodioides Lam. (Z. clinopodioides), charakterystyczna roślina lecznicza endemiczna dla Xinjiangu, jest wykorzystywana głównie w chorobach układu sercowo-naczyniowego. Jej możliwe działanie terapeutyczne w schorzeniach neurologicznych nie zostało jednak dokładnie zbadane, zwłaszcza w chorobie Alzheimera (AD). W niniejszym badaniu wyjaśniono wpływ interwencji Z. clinopodioides na zaburzenia funkcji poznawczych in vivo i in vitro oraz mechanizm tego działania.

Wyniki: Flawonoidy z Z. clinopodioides (ZCF) zidentyfikowano jako główne składniki, przy czym najwięcej było linaryny. ZCF i linaryna poprawiły pamięć przestrzenną, zmniejszyły odkładanie Aβ i fosforylację Tau oraz zahamowały aktywację komórek glejowych. Pod względem mechanizmu ZCF i linaryna obniżały poziom białka NLRP3 i fosforylację NF-κB, jednocześnie zwiększając ekspresję LC3B, p62 i katepsyny D, co skutkowało zmniejszonym wydzielaniem IL-1β i IL-18 u myszy 3 × Tg oraz w komórkach HT22 lub BV2 — efekty te były odwracane przez zahamowanie autofagii. ZCF zwiększał kolokalizację NLRP3 i p62, prowadząc do degradacji NLRP3 za pośrednictwem autofagii, bez wpływu na poziom jego mRNA. ZCF przywraca szlak autofagii i lizosomów oraz hamuje aktywację inflammasomu NLRP3, znacząco poprawiając zaburzenia funkcji poznawczych u myszy 3 × Tg-AD i wskazując ZCF lub linarynę jako obiecujących kandydatów do leczenia AD.

Cel badania: Gentiopikrozyd (GPS) wyizolowano z tradycyjnego chińskiego leku Gentiana rigescens Franch, zwykle nazywanego Long Dan. Działanie przeciwstarzeniowe GPS oraz działanie 2H-GPS — zredukowanej pochodnej GPS — przeciw AD opisano wcześniej. W niniejszym badaniu zaprojektowano 2H-GPSE w celu optymalizacji struktury oraz poprawy biodostępności i aktywności biologicznej.

Wyniki: 2H-GPSE wywiera działanie przeciw AD za pośrednictwem dwóch różnych mechanizmów. Do zbadania celów 2H-GPSE wykorzystano Western Blot, CETSA, DARTS i SPR, a wyniki wykazały, że 2H-GPSE bezpośrednio oddziałuje na podjednostki α, β i γ kinazy białkowej aktywowanej przez AMP (AMPK) oraz aktywuje szlak sygnałowy AMPK-SIRT1-FoxO3A. Następnie analiza sekwencjonowania amplikonów genu 16S rRNA z próbek kału wykazała, że związek działa na oś mózg-jelito, regulując poziomy metabolitów indolowych w mikrobiocie jelitowej, w tym kwasu 3-indolopropionowego (IPA), 3-indolometanolu (I3C) i kwasu 3-indolooctowego (3IA). Ponadto agregaty białek Tau i Aβ są charakterystyczne dla AD, a wizualizacja i ilościowa ocena odkładania tau oraz ekspresji Aβ przy użyciu PET i western blot wykazały, że 2H-GPSE skuteczniej niż donepezil (DON) usuwa Tau i Aβ.

Cel badania: Aktywacja receptora bursztynianowego 1 (SUCNR1) sprzyja polaryzacji mikrogleju, nasilając odkładanie Aβ i neurozapalenie w chorobie Alzheimera (AD). Chociaż Jiawei Xionggui decoction (JWXG), tradycyjna chińska formuła ziołowa, wykazuje potencjał terapeutyczny poprzez modulowanie aktywności mikrogleju, jej dokładne mechanizmy molekularne wymagają dalszego wyjaśnienia.

Wyniki: Leczenie JWXG znacząco poprawiło funkcje poznawcze u myszy APP/PS1, polepszając pamięć roboczą (odsetek spontanicznych naprzemiennych wyborów w teście Y-maze) i uczenie się/pamięć przestrzenną (wyniki w teście Morris water maze), a jednocześnie ograniczając utratę neuronów i zwyrodnienie hipokampa. Podawanie JWXG znacznie zmniejszyło obciążenie Aβ dzięki nasileniu usuwania przez mikroglej, na co wskazywały zmniejszone odkładanie blaszek i zwiększone skupianie się mikrogleju Iba1+ wokół złogów. Pod względem mechanizmu JWXG hamował neurozapalenie zależne od SUCNR1, obniżając ekspresję SUCNR1 w mikrogleju związanym z blaszkami, hamując kaskadę sygnałową bursztynian-MCT1 (transporter monokarboksylanów 1)-SUCNR1 oraz przesuwając polaryzację mikrogleju od fenotypów prozapalnych (CD86+, IL-1β+) ku przeciwzapalnym (CD206+, IL-10+).