Propolis — pszczeli antybiotyk, który zawstydza apteczkę?

Cel badania: Antybiotyki są powszechnie stosowane w leczeniu zakażeń bakteryjnych. Skuteczność antybiotyków jest bardzo ważna, ale niestety długotrwała ekspozycja prowadzi do rozwoju oporności na antybiotyki u niektórych bakterii.

Wyniki: Przeszukano pięć elektronicznych baz danych: i) PubMed; ii) ScienceDirect; iii) Scopus; iv) Web of Science Core Collection oraz v) Google Scholar, w poszukiwaniu odpowiednich artykułów. W początkowym wyszukiwaniu uzyskano łącznie 153 artykuły. Spośród nich wybrano 32 artykuły, w tym 24 dotyczące miodu, osiem dotyczących propolisu i jeden dotyczący pierzgi, na podstawie kryteriów włączenia i wykluczenia. Większość badań wykazała, że miód, propolis i pierzga wykazują właściwości przeciwbakteryjne wobec bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych.

Cel badania: Badacze nadal odkrywają właściwości propolisu ze względu na jego złożony skład i związane z nim szerokie spektrum działania. Celem tego przeglądu jest scharakteryzowanie najnowszych doniesień naukowych dotyczących aktywności przeciwbakteryjnej tej substancji.

Wyniki: Potwierdzono większą aktywność propolisu wobec bakterii Gram-dodatnich niż Gram-ujemnych. Ponadto porównano aktywność przeciwdrobnoustrojową propolisu z różnych regionów świata. W rezultacie stwierdzono wysoką aktywność propolisu z Bliskiego Wschodu wobec szczepów zarówno Gram-dodatnich (Staphylococcus aureus), jak i Gram-ujemnych (Escherichia coli). Jednocześnie najniższą aktywność wykazały próbki propolisu z Niemiec, Irlandii i Korei.

Cel badania: Propolis wykazywał skuteczne działanie przeciwbakteryjne, zapobiegając wzrostowi wielu bakterii chorobotwórczych. Jednak działanie przeciwbakteryjne chińskiego propolisu wobec opornego na metycylinę Staphylococcus aureus (MRSA) jest niemal nieznane.

Wyniki: Testy wycieku kwasów nukleinowych i białek wykazały, że CPEE może stymulować uwalnianie makrocząsteczek wewnątrzkomórkowych, uszkadzając integralność błony komórkowej MRSA. Testy barwienia żywych i martwych komórek oraz SDS-PAGE dodatkowo potwierdziły, że CPEE może hamować aktywność bakterii przez naruszanie błony. Zmniejszenie ekspresji PBP2a i aktywności β-laktamazy, wykazane za pomocą testu western blot i testów wykrywających β-laktamazę, sugerowało, że CPEE był w stanie odwrócić lekooporność MRSA. Wyniki te wykazały, że działanie CPEE przeciwko MRSA wynikało głównie ze zmiany błony komórkowej i odwrócenia oporności, co wskazuje, że CPEE może być obiecującym kandydatem do zastosowania w przyszłości w przemyśle spożywczym i medycynie.

Cel badania: Ocenić działanie przeciwbakteryjne i przeciwutleniające ekstraktów etanolowych próbek propolisu portugalskiego w połączeniu z gentamycyną, powszechnie stosowanym antybiotykiem aminoglikozydowym, lub z miodem zebranym w tej samej pasiece co propolis.

Wyniki: Za pomocą metody rozcieńczeń w agarze i testu zmiatania wolnych rodników DPPH oceniono synergistyczne działanie przeciwdrobnoustrojowe i przeciwutleniające propolisu w połączeniu z gentamycyną lub miodem. Synergizm między propolisem a gentamycyną zaobserwowano dla wszystkich badanych ekstraktów i wobec wszystkich bakterii wskaźnikowych, ze szczególnym uwzględnieniem opornego na metycylinę Staphylococcus aureus (MRSA), w przypadku którego po zmieszaniu z 25 µg ml-1 propolisu MIC gentamycyny zmniejszało się trzykrotnie. Podobnie jak w przypadku propolisu i gentamycyny, mieszaniny stężeń propolisu i miodu poniżej MIC wzmacniały działanie przeciwbakteryjne każdego z tych naturalnych produktów z osobna wobec większości szczepów. Jednak zdolność przeciwutleniająca propolisu malała wraz ze wzrostem zawartości miodu w mieszaninie. Propolis wykazuje silne działanie synergistyczne w połączeniu z gentamycyną, umożliwiając zmniejszenie dawki terapeutycznej tego leku.

Cel badania: Implanty dentystyczne są powszechnie uznawane za skuteczne w odbudowie brakujących zębów, jednak ich powodzenie często ograniczają zakażenia lub niewystarczająca osteointegracja. Propolis, naturalna substancja żywiczna o silnych właściwościach przeciwdrobnoustrojowych, przeciwzapalnych i osteogennych, stał się obiecującym środkiem wspomagającym w implantologii stomatologicznej.

Wyniki: Właściwości przeciwzapalne i przeciwutleniające propolisu dodatkowo sprzyjają korzystnym warunkom gojenia, zwiększając długoterminowe powodzenie implantów dentystycznych. Przegląd systematyczny podkreśla potencjał propolisu jako bezpiecznego, biokompatybilnego i skutecznego materiału poprawiającego wyniki leczenia implantologicznego. Wskazuje jednak również na potrzebę przeprowadzenia bardziej rozległych badań klinicznych, aby w pełni ustanowić ujednolicone protokoły stosowania propolisu w implantologii. Niniejszy przegląd przedstawia przegląd potencjalnej roli propolisu w implantach dentystycznych i wskazuje obiecujące kierunki przyszłych badań mających na celu optymalizację jego korzyści w praktyce klinicznej.